Xuất Gia Có Gì Khác Biệt? Vượt Thoát Vòng Thiên Vị Gia Đình

Bạn có bao giờ tự hỏi, vì sao chư Tăng Ni – những người rời bỏ mái ấm, từ bỏ hết tiện nghi – lại được kính trọng đến vậy? Điều gì tạo nên sự khác biệt giữa một người xuất gia và người tại gia? Câu trả lời nằm ở một chữ duy nhất: “Tâm”.

Ba ngôi báu: Phật – Pháp – Tăng

Đạo Phật có ba ngôi báu: Phật, Pháp, Tăng. Phật là đấng giác ngộ đã khai sinh ra tôn giáo này. Pháp là lời dạy của Ngài. Và Tăng là những người xuất gia, sống hết mình theo Pháp. Chính nhờ Tăng mà giáo lý nhiệm mầu của Đức Phật không bị thất truyền. Thầy Thích Chân Quang nhấn mạnh:

Tăng là ai? Nó là một trong ba ngôi báu của đạo Phật. Phật, Pháp, Tăng.

Nếu không có Tăng, làm sao chúng ta hiểu được những lời dạy siêu việt ấy? Chúng ta tụng kinh mà không hiểu, cần có người giải thích. Đó chính là vai trò của Tăng Ni.

Xuất gia – không chỉ là cạo tóc vào chùa

Nhưng “xuất gia” không đơn giản chỉ là vào chùa, mặc áo cà sa, tóc cạo trọc. Xét cho cùng, chữ “xuất gia” nói lên cái gốc rễ: bỏ gia đình. Thầy giải thích:

Cái khác nhau giữa người xuất gia và người tại gia là cái sự thiên vị đối với gia đình.

Người xuất gia thật sự không còn thiên vị gia đình riêng của mình nữa. Bởi vì khi còn thiên vị, trái tim còn bó hẹp trong mái ấm nhỏ. Chỉ khi buông bỏ tình riêng, tâm mới rộng mở bao la.

Vì sao phải từ bỏ sự thiên vị?

Đức Phật dạy rằng, quả vị cao nhất – A La Hán – chỉ dành cho người đã hết sạch lòng thiên vị đối với gia đình. Đây là tiêu chuẩn bắt buộc. Thầy chia sẻ:

Cái quả vị A La Hán là quả vị tối cao, cái quả thánh tối cao trong đạo Phật chỉ đến cái người nào hết sạch cái lòng thiên vị đối với gia đình.

Thử hình dung: trong một trận đánh, kẻ địch có thể uy hiếp ta bằng cách đe dọa gia đình ta. Đó là điểm yếu chết người của mỗi con người. Người xuất gia từ bỏ điểm yếu đó, để trở nên vô úy, chỉ còn phụng sự đạo pháp và chúng sinh.

Tăng Ni – những “cục vàng” cần được bảo vệ

Thầy dùng ví dụ: ta có đống vàng 100 lạng, ta quý nó, ta phải bảo vệ nó không bị cướp, không bị đánh tráo bằng vàng giả. Tăng Ni cũng vậy, họ là những “cục vàng” của chúng ta:

Tăng ni cũng vậy. Tăng ni là mấy cục vàng của ta đấy.

Vậy ta phải bảo vệ Tăng Ni thế nào? Trước hết, đừng để ai cướp đi – đừng để các cô tiếp cận các thầy trẻ đẹp, đừng để họ hoàn tục. Thứ hai, đừng để “vàng giả” – tức là những vị tu hành giả dối, hết chân tu – thay thế những bậc chân tu. Ta phải canh gác bảo vệ ngôi Tam Bảo, để chúng ta có nơi nương tựa.

Thực hành giữa đời thường

Không phải chỉ người xuất gia mới cần học cách từ bỏ thiên vị. Bất cứ ai trong chúng ta cũng có thể bắt đầu sống bao dung hơn, xem mọi người đều là thân bằng quyến thuộc của mình. Trái tim yêu thương sẽ rộng mở:

Cái trái tim thương yêu của mình là trải rộng khắp đất trời với tất cả chúng sinh, không còn thiên vị riêng một người nào.

Hãy trân quý những bậc xuất gia chân chính, và cũng tự mình thực tập sống không thiên vị. Khi ấy, ta mới xứng đáng là con Phật, dù xuất gia hay tại gia.