Lời nói suông và cái cắn của con chó

Chiều muộn, nắng vàng vắt ngang con hẻm đất đỏ, bụi bay lờ mờ trong làn gió nóng. Một người đàn ông vừa bước ra từ giảng đường Phật pháp, lòng còn xao xuyến vì bài học về sự bất động trước khen chê. Anh vỗ đùi, tự nhủ: “Phật dạy quá đúng, ta phải sống tự tại!”

Anh gặp người bạn ngồi gục đầu bên thềm, vai run lên vì buồn. Anh liền kéo ghế ngồi sát, giọng hào hứng:

“Này anh, đời phải bất động! Ai khen ai chê, giàu hay nghèo, lòng mình vẫn tự tại. Đây là lời Phật dạy, anh nhớ lấy!”

Người bạn ngước mắt đỏ hoe, gật gù. Anh đàn ông thấy mình thật như một vị thầy, miệng nở nụ cười tự mãn. Nhưng vừa bước qua cửa sân, một con chó lạ từ xó bụi xông ra, cắn thấu vào mắt cá chân anh.

Đau nhói. Máu rịn qua vải. Anh giật mình, rồi mặt đỏ bừng, chửi vang:

“Thiên hạ thả chó gì ác thế! Ai nuôi không cẩn thận, đợi tao bắt phạt bây giờ!”

Tim anh đập thình thịch, hai tay nắm chặt, quên sạch bài học bất động lúc nãy. Anh l limp về nhà, vừa đi vừa lầm bầm nguyền rủa, lòng đầy sân hận.

Đêm đó, ngồi băng bó vết thương, anh nhìn ngọn đèn dầu lay động, lòng giằng xé: “Sao ta nói hay thế mà gặp chuyện lại cuồng nộ? Phải chăng ta chỉ mượn lời Phật chứ chưa thấm vào mình?”

Sáng hôm sau, anh quay lại thầy, cúi đầu thưa:

“Thưa thầy, con khuyên người khác rành rọt, nhưng tự con chưa làm nổi. Con bị con chó cắn là điên luôn.”

Thầy mỉm cười, gõ nhẹ vào bàn:

“Nói trước khi thực hành thì không bao giờ thực hành được nữa. Phật bảo hoa có sắc không hương là vậy.”

Anh sực tỉnh. Từ đó, anh không vội làm thầy đời. Mỗi sáng, anh lạy Phật phát nguyện giữ bình an, rồi tập nhẫn nại với từng chuyện nhỏ. Một hôm, trẻ con hàng xóm ném đá trúng chân, anh chỉ nhẹ nhàng xoa, không nổi sân.

Dần dần, anh giúp được vài người lối xóm bằng chính sự đổi thay của mình. Lời nói lúc này mới có hương, vì đi đôi với việc làm. Đời anh bớt sóng gió, người quanh anh cũng nhờ vậy mà an.

Ý nghĩa câu chuyện

Nói đạo lý hay mà chưa thực hành thì chẳng ích gì, gặp nghịch cảnh liền lộ mặt thật. Hãy tu tập trước, đừng vội làm thầy đời khuyên người khác.

Biên soạn từ pháp thoại của TT. Thích Chân Quang