Bảy tháng năm ngày rồi, mình dừng lại nhé

Buổi sáng ấy, trong căn phòng còn vương hơi mát, chàng trai trẻ ngồi ngay ngắn trước nơi lễ Phật. Anh cao lớn, gương mặt sáng sủa, dáng vẻ khỏe khoắn. Mọi việc thường ngày đã được sắp xếp đâu vào đó: một khoảng thời gian dành cho tụng kinh, một khoảng dành cho lễ Phật, rồi ngồi thiền và tập luyện thân thể. Không gian đang yên đến mức anh có thể nghe rõ từng nhịp thở của mình thì chiếc điện thoại bên cạnh bỗng rung lên.

“Anh yêu khỏe không? Hôm nay anh làm gì? Em nhớ anh lắm.”

Ánh mắt anh dừng lại trên màn hình. Những dòng chữ ấy từng khiến lòng anh ấm lên, bởi được một người thương nhớ vốn là điều ai cũng dễ xem như hạnh phúc. Nhưng sáng hôm ấy, cảm giác xuất hiện trước tiên trong anh lại không phải niềm vui. Bàn tay đang đặt trên đầu gối khẽ siết lại. Anh nhìn nơi lễ Phật trước mặt, rồi nhìn chiếc điện thoại đang sáng, trong lòng chợt nặng như vừa có một sợi dây vô hình quấn lấy.

Anh là một cư sĩ trẻ, chưa xuất gia. Từ trước đến nay, anh vẫn nghĩ rất đơn giản rằng mình có quyền yêu và có quyền lập gia đình. Người thân cũng thường nhắc anh đã đến lúc tìm một người phù hợp để kết hôn. Bởi vậy, khi bước vào tình yêu, anh không cho rằng mình đang làm điều gì khác thường. Anh nghĩ đó chỉ là một phần tự nhiên của cuộc sống, là con đường mà bao người vẫn đi qua.

Ngày đầu quen nhau, mọi chuyện dường như rất đẹp. Một lời hỏi thăm vào buổi sáng, một câu nhớ nhung giữa ngày, một tin nhắn trước lúc ngủ đều khiến người ta có cảm giác mình được quan tâm. Anh cũng từng mỉm cười khi đọc những câu dịu dàng ấy. Nhưng thời gian trôi qua, tình yêu không còn chỉ có lời thương nhớ. Nó dần kéo theo những mong chờ, đòi hỏi, giận hờn, trách móc và nhõng nhẽo. Những điều ban đầu nhỏ như hạt bụi cứ tích lại từng ngày, khiến tâm anh khó giữ được sự yên ổn.

Có lúc anh đang ngồi thiền, điện thoại rung liên tiếp. Có lúc anh đang tụng kinh hoặc lễ Phật, những lời nhắn đã chờ sẵn. Có lúc anh chuẩn bị tập luyện, chưa kịp trả lời thì phía bên kia lại hỏi dồn. Anh không muốn làm người yêu buồn, nhưng cũng không muốn thời khóa tu tập của mình liên tục bị cắt ngang. Anh ngồi lặng, ngón tay đặt trên màn hình mà chậm chạp không gõ nổi một câu.

“Sao anh không trả lời em?”

“Anh đang bận tụng kinh và tập luyện. Xong rồi anh sẽ nói chuyện với em.”

“Anh ghét em rồi phải không?”

“Không phải. Anh chỉ đang làm việc của mình.”

“Hay là anh có người nào khác rồi?”

Chàng trai thở ra thật chậm. Anh giải thích rằng mình không phản bội, cũng chẳng có ai khác. Nhưng càng giải thích, câu chuyện càng rối. Một lần trả lời chậm có thể trở thành dấu hiệu của lạnh nhạt. Một buổi muốn yên tĩnh tu tập có thể bị hiểu thành hết thương. Những lời hỏi han vốn từng ngọt ngào giờ khiến anh phải liên tục chứng minh tình cảm của mình.

Anh vẫn cố dung hòa. Khi người yêu giận, anh lựa lời dỗ dành. Khi cô trách móc, anh giải thích. Khi cô buồn, anh lắng nghe. Thế nhưng những việc ấy cứ lặp đi lặp lại. Niềm vui có đó nhưng thoáng qua rất nhanh, còn sự mệt mỏi thì kéo dài. Có những hôm vừa đặt điện thoại xuống, anh nhìn lại khoảng thời gian tu tập đã bị bỏ lỡ, trong lòng trống rỗng. Tâm anh giống như mặt nước vừa bị khuấy lên, muốn lắng xuống cũng cần rất lâu.

Một buổi, khi anh đang chuẩn bị tập luyện, điện thoại lại rung. Anh nhìn màn hình nhưng chưa trả lời ngay. Chẳng bao lâu sau, những câu hỏi quen thuộc tiếp tục hiện ra.

“Anh đang làm gì vậy?”

“Anh chuẩn bị tập. Lát nữa anh trả lời nhé.”

“Chỉ nhắn em vài câu cũng không được sao?”

“Không phải không được. Nhưng anh cần hoàn thành việc đang làm.”

“Em biết rồi. Anh không còn nhớ em như trước nữa.”

Anh đứng im bên chiếc điện thoại, vai khẽ chùng xuống. Điều làm anh mệt không phải một câu nói riêng lẻ, mà là cảm giác mọi thời gian và sự chú ý của mình đều có thể bị đòi hỏi bất cứ lúc nào. Anh chợt tự hỏi: nếu đây là hạnh phúc, vì sao tâm mình ngày càng bất an? Nếu yêu thương chỉ mang đến bình yên, vì sao cả hai lại thường xuyên giận hờn, nghi ngờ và làm khổ nhau?

Trong quá trình tu tập, tâm anh đã dần đổi khác. Trước kia, anh nhìn tình yêu như một niềm vui đương nhiên của tuổi trẻ. Nhưng càng biết quay lại quan sát chính mình, anh càng nhận rõ cái giá phải trả cho niềm vui ấy. Muốn có vài phút ngọt ngào, người ta phải bỏ vào đó rất nhiều thời gian, công sức và sự bận lòng. Niềm vui thì ngắn, còn những trách móc, đòi hỏi và bất an có thể kéo dài hết ngày này sang ngày khác.

Bước ngoặt đến không phải bằng một cuộc cãi vã dữ dội, cũng không vì xuất hiện người thứ ba. Nó đến trong một khoảnh khắc rất yên, khi anh ngồi một mình sau thời tu tập và nhìn thẳng vào lòng mình. Anh nhận ra mình không còn thấy thứ tình cảm đầy ràng buộc ấy vui như trước nữa. Câu dạy về dục vui thế gian bỗng trở nên rõ ràng: để tìm được một chút vui, con người phải hao tốn rất nhiều công sức; vui ít mà khổ nhiều, phía sau lại còn có những điều nguy hiểm chờ đợi.

Anh không oán trách người yêu. Cô có những mong đợi của cô, còn anh đã bước vào mối quan hệ ấy với suy nghĩ rằng yêu đương là điều bình thường. Nhưng giờ đây, sau đúng bảy tháng năm ngày, anh hiểu mình không thể tiếp tục chỉ vì sợ một người khóc. Kéo dài một điều khiến cả hai thêm bất an không phải là thương yêu sáng suốt.

Anh lấy giấy ra, ngồi thật lâu rồi mới bắt đầu viết. Nét chữ ban đầu hơi chậm, nhưng càng viết, lòng anh càng rõ ràng. Anh không buộc tội cô, không kể lể những lần giận dỗi, cũng không nói mình đã dành được tình cảm cho ai khác. Anh chỉ thành thật nói điều mà mình đã suy nghĩ chín chắn.

“Chúng ta đã yêu nhau được bảy tháng năm ngày. Hôm nay, mình dừng lại nhé. Anh chịu hết nổi rồi, mệt quá. Anh không phản bội em và cũng không có người nào khác. Anh chỉ nhận ra cả hai đang làm mình mệt mỏi. Anh mong em đừng vội bước vào một tình yêu khác để rồi lại phải khổ. Anh cũng sẽ dừng lại, lo tu tập và sống cho đúng hơn.”

Khi nhận được thư, cô khóc rất nhiều. Qua lời nói nghẹn ngào, cô hỏi anh điều mà cô sợ nhất.

“Tại sao anh phản bội em? Tại sao anh bỏ em?”

“Anh không phản bội em.”

“Vậy tại sao anh lại muốn chia tay?”

“Vì anh thấy yêu như thế này mệt quá. Chúng ta cứ giận hờn, đòi hỏi rồi làm khổ nhau. Anh không muốn tiếp tục như vậy nữa.”

Nước mắt cô vẫn chảy, nhưng anh không đổi ý. Đây không phải quyết định bốc đồng sau một trận giận, mà là kết quả của nhiều ngày nhìn lại. Anh hiểu nếu mềm lòng vì thương cảm nhất thời, cả hai sẽ lại quay về vòng lặp cũ: nhớ nhung, mong đợi, trả lời chậm, nghi ngờ, giải thích, rồi tiếp tục mệt mỏi.

Sau khi mối tình khép lại, anh trở về với nếp sống tu tập của mình. Những buổi tụng kinh không còn bị ngắt bởi các câu hỏi dồn dập. Khi ngồi thiền, anh không phải thấp thỏm vì sợ ai đó giận nếu mình trả lời chậm. Khi lễ Phật hay tập luyện, anh có thể dành trọn tâm trí cho việc đang làm. Sự yên tĩnh trở lại không ồn ào, nhưng mỗi ngày một rõ hơn.

Từ trải nghiệm ấy, anh hiểu rằng một tâm hồn dần trong sạch sẽ tự nhiên bớt ham thích những thú vui đầy nhiễm ô và ràng buộc. Không phải vì anh căm ghét tình yêu hay xem thường người từng thương mình, mà vì anh đã nhận ra niềm vui dựa trên đòi hỏi và chiếm giữ rất mong manh. Khi chưa tìm thấy bình an trong tâm, người ta thường chạy ra ngoài để chụp lấy hạnh phúc. Đến khi tâm bắt đầu lắng trong, chính sự thanh tịnh ấy lại trở thành niềm hạnh phúc không cần phải van xin hay giữ chặt từ bất kỳ ai.

Về sau, mỗi khi nhớ lại bảy tháng năm ngày ấy, anh không còn xem đó là một mối tình bị đánh mất. Anh coi đó là quãng thời gian giúp mình nhìn rõ hơn bản chất của những niềm vui thế gian: vẻ ngoài có thể ngọt ngào, nhưng phía sau thường là nhiều công sức, nhiều phiền muộn và những hệ lụy khó lường. Nhờ nhận ra đúng lúc, anh đã chọn dừng lại để trở về chăm sóc tâm mình, sống thanh thản hơn và tiếp tục con đường tu tập.

Ý nghĩa câu chuyện

Những dục vui thế gian thường đòi hỏi nhiều công sức, đem lại ít niềm vui nhưng kéo theo nhiều phiền khổ và nguy hiểm. Khi tâm dần thanh tịnh, con người không còn phải chạy tìm hạnh phúc bên ngoài, bởi sự trong sạch và bình an trong chính tâm mình đã là hạnh phúc.

Biên soạn từ pháp thoại của TT. Thích Chân Quang