Bát sữa và lời phán xét vội vàng

Bên bờ sông Ni Liên Thiền, ánh mặt trời chiếu xiên qua những tán cây, Đức Phật – lúc bấy giờ còn là Sa Môn Cồ Đàm – ngồi kiết già dưới gốc cây, thân thể gầy guộc chỉ còn da bọc xương. Sáu năm khổ hạnh đã khiến ngài kiệt quệ, tóc rụng, da nhăn nheo, hơi thở yếu ớt. Nhưng trong đôi mắt ngài vẫn ánh lên một quyết tâm sắt đá.

Một thiếu nữ tên Sujata đi ngang qua, tay bưng một bát sữa thơm. Cô thấy vị sa môn tiều tụy, lòng động lòng thương, quỳ xuống dâng bát: “Kính bạch ngài, xin ngài hãy nhận lấy bát sữa này để lấy lại sức.”

Đức Phật mỉm cười, đón lấy bát sữa. Ngài biết con đường khổ hạnh không phải là con đường đúng. Cần có sức khỏe để tiếp tục hành trình tìm giác ngộ.

Nhưng cách đó không xa, năm người đang ngồi dưới bóng cây – năm anh em Kiều Trần Như, những người được vua Tịnh Phạn cử đi theo hầu hạ thái tử. Họ nhìn thấy cảnh tượng ấy, mặt mày biến sắc.

“Ông ta đã bỏ cuộc!” – Kiều Trần Như lắc đầu, giọng đầy thất vọng. “Sau bao năm khổ hạnh, giờ lại nhận sữa từ một thiếu nữ. Rõ ràng là muốn quay về hưởng thụ.”

Người thứ hai gật gù: “Đúng vậy, chúng ta đã lầm. Tưởng ngài là bậc chân tu, ai ngờ cũng chỉ là kẻ yếu đuối.”

Người thứ ba thở dài: “Thôi, chúng ta hãy bỏ đi. Không còn gì để học nơi ngài nữa.”

Họ đứng dậy, thu dọn y bát, lặng lẽ rời đi. Không một lời từ biệt, không một cái nhìn lại. Họ nghĩ rằng mình đã thấy rõ bản chất thật của Sa Môn Cồ Đàm.

Nhưng họ đã sai. Đức Phật không bỏ cuộc. Ngài chỉ thay đổi phương pháp. Sau khi uống bát sữa, ngài lấy lại sức, rồi đến cội Bồ Đề, ngồi thiền suốt 49 ngày đêm, chiến thắng ma vương và đạt được giác ngộ tối thượng.

Năm anh em Kiều Trần Như sau đó nghe tin, hối hận vô cùng. Họ tìm đến xin sám hối và trở thành những đệ tử đầu tiên của Đức Phật.