Đi Chùa Vì Mình Chưa Được: Bí Mật Của Người Biết Tu

Có một câu hỏi mà tôi tin rằng nhiều người từng thắc mắc: Vì sao có người sẵn sàng đội mưa đi đến chùa nghe pháp, còn người khác dù cuộc sống có phần ổn định lại không bao giờ bước chân vào cửa Phật? Họ khác nhau ở điều gì? Thầy Thích Chân Quang đã đưa ra một câu trả lời bất ngờ: sự khác biệt nằm ở một suy nghĩ, nhưng suy nghĩ đó lại mở ra hai con đường rất xa nhau.

Người đến chùa và người không đến chùa: Khác biệt từ một suy nghĩ

Theo Thầy, người không chịu đến chùa thường nghĩ rằng "sống vậy được rồi". Họ làm ăn tốt, không vi phạm pháp luật, không lừa gạt ai, thế là ổn. Còn người đến chùa lại là người luôn cảm thấy "chưa được". Họ cũng sống tốt, nhưng họ thấy cuộc đời mình vẫn còn thiếu sót, vẫn còn đau khổ, phiền não. Chính cảm giác "chưa được" đó đưa họ tìm đến Tam Bảo.

"Những người mà chịu tu là người sao? Chưa được. Tức là mình cũng là người tốt, không vi phạm pháp luật, cũng không lừa gạt ai, cũng cố gắng làm ăn sống trên đời. Nhưng mình thấy như vậy chưa được. Và mình đi tìm cái được hơn nữa ở đâu? Ở trong chùa."

Nhân quả của khiêm hạ và kiêu mạn

Thầy giải thích rõ hơn: "sống vậy được rồi" chứa đựng sự tự mãn – một dạng của kiêu mạn. Nhân quả của kiêu mạn là tan vỡ, thất bại, trở thành thấp hèn. Ngược lại, suy nghĩ "mình chưa được" lại chứa đựng sự khiêm hạ. Nhân quả của khiêm hạ là sự thành công, vượt lên, cao thượng. Hai suy nghĩ tưởng chừng như rất bình thường nhưng thực ra cách nhau xa như trời và đất, như phàm và thánh.

"Nhân quả của sự tự mãn, kiêu mạn là gì? Là tan vỡ, là thất bại, là trở thành thấp hèn. Nhân quả của khiêm hạ là thành công, vượt lên, cao thượng."

Thầy kể một ví dụ: nếu có một trăm lượng vàng được đặt trước mặt, người có đạo tâm lớn sẽ không động tâm, còn người đạo tâm yếu có thể xin. Cùng một cơ hội nhưng hai suy nghĩ khác nhau, dẫn đến hai cõi xa nhau.

Cẩn thận cái bẫy của lời khen trên đường tu tập

Tuy nhiên, ngay cả khi đã đến chùa, nếu không giữ được tâm khiêm hạ, ta vẫn có thể đi sai đường. Thầy cảnh báo về việc tụng kinh, niệm Phật, ngồi thiền rồi sinh tâm chấp công, khoe khoang thành tích. Chẳng hạn, tụng được một trăm bộ Pháp Hoa mà thấy mình có phước liền, niệm được năm mươi chuỗi mà khoe với hàng xóm, cúng dường nhiều mà thấy mình giỏi hơn người – tất cả đều là kiêu mạn ngấm ngầm, làm mất công đức.

"Khi ta cúng dường nhiều, trong lòng mình có khoái không? Thích, chấp công, thấy rằng mình làm được phước nhiều. Đó chính là sự kiêu mạn ngấm ngầm và làm cho cái con đường đi của ta đóng lại."

Thầy còn nhắc nhở: ngay cả lời khen để động viên của ông thầy cũng có thể trở thành con dao giết chết sự tu tập của ta. Nếu ta dính vào lời khen, thấy mình giỏi hơn, bản ngã lớn lên, thì con đường tu có thể bế tắc.

"Nghe người ta khen một cái vui mừng là bắt đầu con đường nó xuất hiện hố tử thần rồi đó. Bước là rớt ra hố."

Dấu hiệu của sự tu tập đúng: càng tu càng thấy mình tầm thường

Vậy làm sao để biết mình đang đi đúng đường? Thầy chỉ ra một dấu hiệu rất rõ: khi tu tập, chúng ta càng ngày càng thấy mình tầm thường hơn, thấy mình chưa là gì cả. Ngược lại, nếu càng tu mà càng thấy mình giỏi hơn, ngon hơn, càng coi thường người khác, thì đó là dấu hiệu của sai đường.

"Sao cứ mỗi ngày đến chùa càng lúc càng thấy mình càng tầm thường dần. Tầm thường dần không là gì cả. Không là gì cả là mình đi đúng đường. Còn cứ đi đến chùa dần dần mà cái mình thấy mình ngon dần ngon dần thì là mình đã đi sai đường."

Quý Phật tử thân mến, đi chùa không chỉ là đến với Phật, mà là đến với chính mình. Sự thành công trên con đường đạo không nằm ở số lượng kinh tụng, số chuỗi niệm, hay số tiền cúng dường, mà nằm ở tâm khiêm hạ ngày càng lớn. Hãy bắt đầu từ hôm nay, mỗi lần bước chân vào chùa, mỗi lần lạy Phật, xin hãy tự hỏi lòng mình: "Tôi đang đến vì tôi thấy mình chưa được, hay vì tôi nghĩ mình đã giỏi?" Chỉ khi nào chúng ta thấy mình còn tầm thường, còn nhiều thiếu sót, thì lúc đó con đường hạnh phúc thật sự mới mở ra. Hãy giữ mãi tâm khiêm hạ, để mỗi bước đi trên pháp đạo đều là mỗi bước tiến gần đến cái "được" mà chúng ta hằng mong cầu.