Sự nhẫn nhục của ngài Xá Lợi Phất

Trên con đường làng Na La Ca, nắng chiều nhạt dần. Ngài Xá Lợi Phất dẫn theo nhiều vị tỳ kheo đi khất thực. Nhưng thật ra, ngài về đây không phải chỉ để khất thực, mà để nhìn lại căn nhà xưa, nhìn lại mẹ mình. Ngài Xá Lợi Phất là người tình cảm vô cùng tinh tế. Dù là bậc trí tuệ đệ nhất, ngài vẫn luôn quan tâm, chăm sóc từng người, từng chút một.

Khi đoàn tỳ kheo đến trước cổng nhà, bà mẹ già đang ngồi trong sân. Vừa thấy con trai mình trong bộ y vàng, bà liền đứng dậy, chửi ầm lên:

"Mày còn dám về đây sao? Nhà giàu sang thế này, mày bỏ đi ăn xin, theo cái đám này, bỏ mặc mẹ già!"

Bà mẹ là một người Bà-la-môn thuần thành. Bà không tin Phật, không hiểu đạo. Từ ngày ngài Xá Lợi Phất xuất gia, các em ngài cũng nối gót đi tu, chứng quả A-la-hán hết. Bà ở nhà một mình, ôm nỗi giận hờn, tủi thân bao nhiêu năm. Giờ gặp lại con, bà trút hết mọi bực bội, chửi rủa không ngớt, thậm chí xúc phạm cả các vị tỳ kheo đi cùng.

Ngài Xá Lợi Phất vẫn đứng đó, gương mặt điềm đạm, mỉm cười, không nói một lời. Các vị tỳ kheo đi theo cũng giữ im lặng, không phản ứng. Bà mẹ chửi một hồi rồi bỗng quay vào nhà, sai gia nhân nấu ăn. Bà vừa nấu vừa chửi, nhưng mẹ vẫn thương con. Khi cơm chín, bà tự tay múc từng bát, vừa múc vừa chửi, nhưng vẫn đưa cho từng vị tỳ kheo.

Ngài Xá Lợi Phất nhận bát cơm từ tay mẹ, cúi đầu cảm ơn. Bà mẹ nhìn con, ánh mắt vẫn còn giận dữ, nhưng trong sâu thẳm, tình mẫu tử vẫn dâng trào. Ngài không hề tỏ ra bực bội hay oán trách. Sự nhẫn nhục của ngài khiến ai nấy đều cảm phục.

Câu chuyện này khiến ta nhớ lại lời Phật dạy: nhẫn nhục là một trong những hạnh tu quan trọng nhất. Ngài Xá Lợi Phất, dù là bậc thượng thủ của tăng đoàn, vẫn nhẫn nhục trước lời mắng nhiếc của mẹ già, vì lòng từ bi và hiếu thảo. Ngài không phản ứng, không tức giận, chỉ im lặng và mỉm cười.

Ý nghĩa câu chuyện

TT. Thích Chân Quang dạy rằng: nhẫn nhục là đức tính cao quý của người tu. Ngay cả khi bị đối xử bất công, bị mắng chửi, ta vẫn giữ được tâm bình thản, từ bi. Sự nhẫn nhục của ngài Xá Lợi Phất là tấm gương sáng cho chúng ta về lòng hiếu thảo, về sự kiên định trong tu tập, và về sức mạnh của tình thương yêu không điều kiện.

Biên soạn từ pháp thoại của TT. Thích Chân Quang