Hai Con Đường Đến Sự Yên Lặng

Trong một buổi pháp thoại, Thầy Thích Chân Quang bỗng dừng lại, ánh mắt nhìn ra phía dưới hội chúng như đang tìm kiếm một điều gì đó rất đỗi quen thuộc. Giọng thầy trầm xuống, chậm rãi:

"Có một loài thuốc hấp dẫn hơn nhiều... Xì ke là đúng."

Một vài tiếng xì xầm bất ngờ vang lên từ góc phòng. Thầy khẽ mỉm cười, không hề ngạc nhiên.

"Cái này ít ai biết lắm nha. Làm sao chú này biết ngộ thiệt á."

Thầy kể, giọng đều đều nhưng ẩn chứa một sự cảnh tỉnh sâu sắc: "Có một loại thuốc, khi mình chích vô, uống vô, nó rơi vào trạng thái của thiền định liền. Tâm thanh thản, yên tĩnh và hỷ lạc khởi lên liền, tràn ngập liền, rất là hạnh phúc. Vì trong thiền, khi tâm chúng ta thanh tịnh, cảm giác hỷ lạc cũng khởi ra y như vậy."

Thầy nói tiếp, giọng như đang mô tả một bức tranh tương phản rõ nét: "Vì vậy, người ngồi thiền mà có định rồi, họ ghiền. Lúc đó họ cứ thích ngồi hoài, mình khen họ tinh tấn. Sự thật là họ thích bởi vì nó ghiền trong cái thanh tịnh, nó có cái hỷ lạc. Còn người xì ke, họ cũng tìm cái hỷ lạc mà trong cái tâm họ cũng yên lắng. Cư xử của một người khi phê thuốc, giống như một thiền sư điềm đạm, thanh tịnh, bất cần đời. Lúc ngoài đường chiến tranh giặc giã gì, họ phê thuốc rồi kệ, cứ nằm chỗ. Có công chuyện vội vã, ai chạy lật đật, họ thông thả đi, không cần đi tới đâu nữa. Nó có cái hạnh phúc tự bên trong não nó tiết ra."

Một khoảng lặng ngắn ngủi bao trùm. Rồi thầy nói, giọng nghiêm lại: "Nhưng nó có cái khác. Khi dùng loại thuốc đó rồi, từ từ cơ thể nó mất sức đề kháng, bạc nhược và suy giảm đạo đức. Người đó có thể nói dối, lừa đảo, ăn cắp tiền, miễn sao có tiền hút chích vì cái lạc thú nữa thôi. Còn người tu thiền, tự mình tu, mình phấn đấu để đạt được thiền định, thì mình càng lúc càng tăng trưởng được đạo đức, cơ thể càng lúc càng tốt lên. Nó khác nhau như vậy."

Thầy không dừng ở đó. Thầy kể về hai loại ma túy còn lại: loại kích thích não lên, khiến người ta không đứng yên được, phải nhảy nhót la hét cho đã, và loại tạo ra ảo giác, làm người ta đê mê thấy thần linh, thấy hình ảnh theo ý muốn. "Nói chung, loại nào nó cũng phá hư bộ não hết. Chỉ có người tu hành thiền chân chính thì bộ não càng lúc càng tỉnh táo, khỏe mạnh, khôn ngoan. Còn dùng thuốc là đi con đường vật chất để xử lý bộ não thì sau này hư hết."

Thầy dừng lại, nhìn quanh một lượt, giọng nhẹ nhàng nhưng chắc nịch: "Nên chúng ta hiểu cái tâm linh nó có hai mặt, đừng có khờ dại mà dùng vật chất mà tác động lên tâm. Nên chỉ có bằng sự chiến đấu của chính mình với mình, thì đó là con đường chân chính nhất mà vinh quang nhất."

Ý nghĩa câu chuyện

Câu chuyện nhấn mạnh sự khác biệt cơ bản giữa hai con đường dẫn đến trạng thái yên tĩnh của tâm: một bên là con đường tắt bằng chất kích thích (ma túy), mang lại cảm giác hạnh phúc và yên tĩnh tạm thời nhưng dẫn đến suy thoái sức khỏe, mất đi đạo đức và hủy hoại bộ não. Bên kia là con đường thiền định chân chính, đòi hỏi sự nỗ lực, chiến đấu nội tâm, nhưng mang lại sự tỉnh giác, trí tuệ, sức khỏe và đạo đức vững bền lâu dài. Chỉ có sự tu tập tự thân mới là con đường đúng đắn và vinh quang.

Biên soạn từ pháp thoại của TT. Thích Chân Quang