Giữ gìn ngọn đèn cho thầy

Buổi chiều cuối năm, nắng vàng nhạt trải dài trên sân chùa. Trong phòng khách nhỏ, tôi đang ngồi lắng nghe một nữ Phật tử vừa từ nước ngoài về kể chuyện. Chị mặc áo dài màu thiên thanh, tay cầm tách trà nhưng không uống, mắt nhìn xa xăm.

“Dạ thưa thầy, ở bên Mỹ, nửa đêm mà thầy con gọi điện thoại cho con. Giọng thầy run run, khóc nghẹn nói rằng thầy bị gài bẫy, bị tống tiền. Thầy bế tắc, không biết phải làm gì.” Chị dừng lại một chút, hít một hơi thật sâu, rồi nói tiếp: “Con và chồng con quyết định khuyên thầy phải thưa công an Mỹ, chứ không thể để họ phá hoại uy tín của thầy như vậy.”

Tôi ngồi im, trong lòng dâng lên một cảm giác vừa thương, vừa lo. Chị kể rằng nhờ hai vợ chồng chị đứng ra bảo vệ, vị thầy ấy mới thoát qua được cái bẫy đã giăng sẵn. Rồi chị nói thêm, giọng trầm xuống: “Bây giờ ở bên đó, không có ông thầy nào dám đi đâu một mình. Muốn đi đâu cũng phải có bốn năm người đi chung, vì không biết người ta giăng bẫy ở đâu mà gài quý thầy.”

Câu chuyện của chị khiến tôi nhớ lại lời dạy của các bậc tôn túc: kính Phật thì phải trọng tăng. Nhưng trọng tăng không chỉ là lễ bái, cúng dường, mà còn là bảo vệ chư tăng trên bốn phương diện: đời sống, sự an toàn, đạo hạnh và uy tín. Bảo vệ đạo hạnh của thầy mình là điều tế nhị và quan trọng vô cùng.

Tôi nhớ có lần, tôi đến chùa thăm thầy. Đang ngồi ngoài hành lang, tôi thấy một cô gái trẻ, ăn mặc diêm dúa, đi thẳng vào phòng thầy. Lòng tôi chợt thắt lại. Tôi không biết cô ấy có chuyện gì, nhưng tôi biết mình phải làm gì. Tôi đứng dậy, bước theo sau, ghé vào phòng, khẽ nói: “Dạ thưa thầy, con có chút việc cần trình bày. Cô này nếu có việc gì, con có thể giúp được không ạ?”

Cô gái quay lại, vẻ mặt hơi khó chịu: “Tôi có chuyện riêng với thầy.” Tôi mỉm cười, nhẹ nhàng nhưng kiên quyết: “Dạ, thầy đang bận, cô có thể nói cho con biết, con sẽ chuyển lại cho thầy.” Cô ta lưỡng lự một lúc rồi đành bỏ đi. Tôi thở phào nhẹ nhõm. Tôi biết mình vừa làm một việc nhỏ nhưng có thể giúp thầy tránh được những lời đàm tiếu không đáng có.

Chuyện này khiến tôi nhớ đến lời thầy dạy: “Bảo vệ đạo hạnh của thầy mình là để cho cuộc đời tu hành của thầy được êm đẹp, trơn tru, viên mãn, để đến khi thầy già, thầy như một viên ngọc không tỳ vết cho biết bao người nương tựa.”

Nhưng bảo vệ uy tín của thầy còn gian nan hơn nhiều. Tôi nhớ có lần, tôi nghe một vị cư sĩ kể về việc có những kẻ xấu cố tình gài bẫy chư tăng, rồi bịa đặt, vu khống để hạ uy tín. Họ không từ một thủ đoạn nào, từ chuyện tiền bạc đến chuyện tình cảm, để làm hoen ố hình ảnh người tu hành. Nếu Phật tử không đứng ra bảo vệ, thì những lời đồn thổi dù sai sự thật cũng có thể khiến một vị chân tu bị tổn thương nặng nề.

Tôi chợt nhớ đến câu chuyện về Đại học Nalanda. Vào thế kỷ thứ mười ba, khi Hồi giáo tràn vào Ấn Độ, chỉ một trăm tên quá khích đã vào trường đại học này, nơi có mười nghìn vị tăng ưu tú đang tu học, và giết sạch. Máu chảy thành sông. Phật giáo Ấn Độ từ đó suy tàn, biến mất. Ngày nay, người ta đến Ấn Độ chỉ còn thấy những di tích hoang tàn. Điều đó cho thấy sự tồn vong của Phật pháp gắn liền với sự an nguy của chư tăng.

Tôi ngồi lặng người, tự hỏi: Nếu không có những vị thầy đang ngày đêm tu tập, niệm Phật, ngồi thiền, thì thế gian này sẽ ra sao? Mỗi câu kinh thầy đọc, mỗi giờ ngồi thiền của thầy, mỗi giới mà thầy giữ, đều là phúc lạc cho cuộc đời. Thầy là tấm gương sống động để ta nương tựa, học hỏi. Vậy mà có những lúc ta vô tình hay cố ý làm tổn hại đến hình ảnh của thầy, để thầy phải bận lòng vì những chuyện không đâu.

Nghĩ đến đó, tôi thấy mình cần phải làm nhiều hơn nữa. Không chỉ là lo cho thầy có cơm ăn, áo mặc, mà còn phải biết bảo vệ thầy khỏi những cạm bẫy, những lời gièm pha. Khi thấy có điều gì đó không ổn, tôi sẽ không ngần ngại bước theo, đứng ra làm chứng, hoặc khéo léo ngăn cản. Đó không phải là thiếu tôn trọng, mà là cách để thầy luôn được trong sạch, để mọi người không có cớ gì để nói xấu.

Buổi chiều hôm đó, trước khi ra về, tôi đến bên thầy, chắp tay đảnh lễ. Thầy nhìn tôi, mỉm cười hiền hậu. Tôi chợt thấy lòng mình ấm áp lạ thường. Tôi biết rằng, mỗi việc làm nhỏ của mình, dù chỉ là một câu nói, một hành động, cũng có thể góp phần giữ gìn ngọn đèn chánh pháp cho muôn đời sau.

Ý nghĩa câu chuyện

Qua câu chuyện này, TT. Thích Chân Quang muốn nhắc nhở chúng ta rằng: kính Phật thì phải trọng tăng. Trọng tăng không chỉ là cúng dường, lễ bái mà còn là bảo vệ chư tăng trên bốn phương diện: đời sống, sự an toàn, đạo hạnh và uy tín. Người Phật tử chân chính phải là người hộ pháp đắc lực, luôn sẵn sàng đứng ra bảo vệ những vị xuất gia tu hành chân chính, để các vị được yên ổn tu tập, làm Phật sự, góp phần duy trì và phát triển Phật pháp giữa cuộc đời.

Biên soạn từ pháp thoại của TT. Thích Chân Quang