Đi vòng một khắc, đi tắt một ngày

Trưa nắng ở Đồng Xoài, cái nóng hầm hập tỏa xuống mặt đường nhựa mềm nhũn. Một người đàn ông đứng giữa phố, tay cầm mảnh giấy ghi địa chỉ, mắt nhíu lại nhìn về hướng tây nam.

"Chùa Thanh Long ở đâu?" anh ta hỏi một người đi đường.

Người kia chỉ tay về phía xa: "Đi thẳng hướng tây nam, theo hướng tay tôi chỉ, sẽ tới."

Người đàn ông gật đầu, cắm đầu bước đi. Anh ta nhắm đúng hướng, đi thẳng băng qua những con hẻm nhỏ, leo qua hàng rào nhà người ta, trèo lên nóc nhà, lách qua chuồng gà. Anh ta nghĩ rằng mình đang đi con đường ngắn nhất, nhanh nhất.

Nhưng rồi, khi đang leo qua một bức tường cao, một giọng nói quát lên: "Ai đó!" Tiếp theo là tiếng chó sủa ầm ĩ, rồi một đám người túm lấy anh ta, lôi xuống đất. Họ gọi công an. Anh ta bị đưa vào đồn, phải năn nỉ ỷ ôi, giải thích mãi mới được thả sau 7 ngày.

Còn một người khác, cũng nghe hướng đi đến chùa Thanh Long. Nhưng thay vì đi thẳng, anh ta quay ra đường lộ, vòng vèo qua mấy con phố, rẽ trái rồi rẽ phải, đi theo con đường asphalt rộng rãi. Mười mấy phút sau, anh ta đã đứng trước cổng chùa, mồ hôi rịn trán nhưng miệng mỉm cười.

Con đường vòng, tưởng xa mà lại đến nơi. Con đường tắt, tưởng gần mà lại lạc lối.

Đó là bài học mà ông bà ta truyền lại: "Đi vòng một khắc, đi tắt một ngày." Nhưng bài học này không chỉ dành cho việc tìm đường đến một ngôi chùa. Nó sâu hơn, rộng hơn, chạm đến mọi ngóc ngách của cuộc sống.

Trong tình yêu, có hai người từng yêu nhau tha thiết, thề non hẹn biển, vượt qua bao khó khăn để đến với nhau. Nhưng rồi thời gian trôi qua, họ chán nhau. Họ gặp mặt không muốn nói chuyện, nấu cơm cho nhau cũng không cần. Họ đi tìm chuyên gia tâm lý, tư vấn tình cảm, nhưng mọi cố gắng đều vô ích.

"Không có tình thương thì thôi, ráng khởi cái tình thương lên," mọi người khuyên.

Nhưng tình thương không tự khởi lên được. Không muốn thương là thương, không có chuyện đó. Tất cả đều có nguyên nhân ở phía sau. Đời trước không ai tự nhiên gặp nhau thương nhau cả. Đời trước mắc nợ nhau nhiều, có ân nghĩa nhiều thì đời này thương nhiều. Đời trước ân nghĩa ít thì đời này thương ít. Tất cả đều là nhân quả.

Có người hỏi: "Vậy tại sao nhiều anh chàng thương một cô gái đẹp trong làng? Chẳng lẽ ai cũng mắc nợ cô ấy?"

Thầy trả lời: "Đó là bản năng tự nhiên của người đàn ông, chứ không phải duyên nợ tình nghĩa. Cái thích đó chưa được gọi là tình yêu thương đậm đà, có thể hy sinh chết sống vì nhau. Phân biệt rõ giữa háo sắc và tình yêu thương nặng lòng nhớ nhung chịu đựng cực khổ. Hai cái đó khác nhau xa."

Vậy nên, khi thấy một vị thầy bước ra làm đạo được đông người ủng hộ, đừng nghĩ đó là vì tài giỏi. Tất cả đều do duyên đời xưa. Duyên đời xưa đã chịu khổ mà kết duyên lành với chúng sinh.

Có vị thầy gặp Phật tử chùa vắng, hỏi thầy khuyên: "Thầy đi ra đắp đường đi."

"Đắp đường sao?"

"Ừ. Cứ ra làng, chịu khó lấy cuốc lấp ổ gà cho người ta đi. Vậy chứ 5 năm sau bắt đầu có Phật tử tới chùa."

Con đường đi xa như vậy. Đừng làm chiêu trò, đừng lấy lòng, đừng chiếm cảm tình. Càng chiều người ta, càng thấp đạo phong xuống. Phải đi đúng con đường Phật pháp, thanh thản gieo duyên đúng trong chánh pháp, làm cho chúng sinh mắc nợ mình. Rồi họ tự nhiên tới chùa, trong tư thế của một người Phật tử đi tìm đạo đàng hoàng.

Có những nơi, thầy để cho người ta vô chùa đánh bài tùm lum, nghĩ rằng "cho nó vui, không la rầy khó khăn quá thì nó không tới chùa." Đó là thua rồi. Phải lấy lòng để được Phật tử tới chùa thì chùa mất đạo hạnh, ông thầy tu mất đạo phong.

Ví dụ, khi có cơ sở mới, kêu đệ tử về giữ chỗ, người ta không ai biết đạo, cũng chẳng thèm tới chùa. Vậy thì "người ta không đến với mình thì mình đến với người ta." Cứ làm ít quà ít bánh, xách từng tút từng tút đi thăm cả làng, hết nhà này tới nhà kia. Đến nhà là chào hỏi, mời bánh chay của chùa làm.

"Thầy ở đâu?"

"Đó đó đó, chùa thầy đó ngay góc đó."

Người ta không thèm tới, không thèm để ý. Nhưng mình cứ quan tâm tới người ta. Rồi người ta bắt đầu tới chùa. Tới chùa rồi, mở lớp dạy đạo đức cho trẻ em. Cha mẹ nào không cần con mình đạo đức? Họ bắt con về chùa học đạo đức. Họ mắc nợ chùa thêm một lớp nữa.

Mấy đứa nhỏ tới chùa, cho nó ăn cơm. Tới chùa là phải ăn, là tự miếng cơm, miếng đạo lý. Duyên với chúng sinh từ đó được phát triển rộng rãi, chùa thịnh lên từ từ.

Nhưng quan trọng là chính mấy thầy cô phải có đạo hạnh, có đạo lực, có chiều sâu tu tập. Khi kết duyên với người ta, đưa người ta về chùa rồi mà đạo hạnh không vững, không cứng thì sau này hệ quả xảy ra: lời chê, tiếng khen đủ thứ chuyện không hay.

Khi người ta tới chùa, phải chiêm ngưỡng cuộc đời ông thầy, bà cô đó tràn đầy đạo hạnh để sự kính ngưỡng lâu dài, ngôi chùa ấm cúng luôn, tiếng thơm đồn khắp.

Sức hút của tâm linh mạnh hơn mọi điều trong cuộc sống. Người ta thấy có tiền thích tới, thấy trúng số thích tới, thấy ăn ngon thích tới, thấy vui chơi thích tới. Nhưng tất cả đều thua cái tâm linh.

Nơi chùa ta có Phật là có tâm linh rồi, có kinh tụng là có tâm linh rồi. Cần đạo hạnh của tăng ni là một cái tâm linh cuối cùng, thu hút Phật tử về liền. Phật là Phật bảo, kinh là Pháp bảo, tăng ni là tăng bảo. Ba cái điều đó hoàn chỉnh rồi, Phật tử tự động cuốn về chùa liền.

Phật bảo thì tuyệt đối rồi, dựng ông Phật lên là có. Pháp bảo phải là những bài kinh thật hay, rõ nghĩa, đừng tụng những bài kinh chẳng ai hiểu. Tăng bảo là tăng ni tu hành đạo hạnh thật sự. Đủ tam bảo rồi, sức linh thiên hiện ra liền, thành sức mạnh tâm linh cuốn mọi người về chùa hơn tất cả trò vui thế gian.

Quý thầy cô phải thúc lễ tu hành thật sự. Mọi chiêu trò chỉ là tạm bợ mà thôi.