Cơn say của các bà

Không khí trong khuê phòng nhà bà Visakha chiều hôm ấy nặng nề khác thường. Những người phụ nữ quý tộc, vốn quen với lụa là và trầm hương, giờ đây mặt mày nhợt nhạt, tay chân lẩy bẩy. Một người trong bọn, tay run run nâng chén rượu lên, uống một hơi dài rồi thở ra, mắt long lên sòng sọc. “Chỉ một chút… một chút cho đỡ nhớ thôi,” bà ta thì thầm, nhưng ai cũng biết đó là lời nói dối. Cơn nghiện đã ngấm vào máu thịt họ từ lúc nào không hay.

Chuyện bắt đầu từ những ngày hội hè. Các ông chồng mê rượu, các bà vợ hiền lành phải tự tay rót rượu mời chồng. Năm này qua tháng khác, đôi tay quen với việc nâng chén, rót đầy. Họ rót với tất cả lòng thành, mong chồng vui, mong gia đình yên ấm. Nhưng nhân quả vận hành lặng lẽ: ai mong muốn điều gì cho người khác, rồi chính mình sẽ nhận lấy điều ấy. Và thế là, bỗng một ngày, các bà thấy mình thèm rượu. Cơn thèm cồn cào, dai dẳng, không thể cưỡng lại. Họ lén lút uống với nhau, sợ chồng biết, sợ xã hội chê cười. Nhưng rượu vào rồi thì khó kiềm chế: cơm thì sống, quần áo giặt chưa sạch, đồ đạc trong nhà đổ vỡ, nói năng lè nhè. Các ông chồng nổi trận lôi đình, đánh đập, chửi mắng. Bà Visakha, thủ lĩnh của nhóm bạn gần trăm người, đau đớn nhìn cảnh các chị em mình khổ sở.

Một hôm, bà Visakha nảy ra ý: “Hay là chúng ta đến tịnh xá Kỳ Viên, xin Đức Phật chỉ dạy. Chắc chắn Ngài sẽ giúp chúng ta thoát khỏi cơn nghiện này.” Các bà mừng rỡ, nhưng trong lòng vẫn còn vương vấn chén rượu. Họ bàn với nhau: “Lén đem rượu theo, uống trong lúc chờ gặp Phật. Chồng có biết đâu, lại còn mừng vì ta đi chùa.” Các ông chồng nghe vợ xin đi lễ Phật cùng bà Visakha, vốn là một tín nữ nổi tiếng, liền vui vẻ đồng ý, không nghi ngờ gì.

Đoàn người đông đúc kéo vào tịnh xá. Cảnh chùa thanh tịnh, hương thơm thoang thoảng, tiếng kinh văng vẳng. Nhưng lòng các bà không an. Trong khi chờ Đức Phật, họ lén lút rút bầu rượu ra, uống ừng ực. Một chén, hai chén, rồi ba chén… Rượu mạnh thấm nhanh. Khi Đức Phật bước ra, các bà đã ngà ngà say. Ngài an tọa trên tòa, chuẩn bị thuyết pháp. Nhưng các bà không còn tỉnh táo để nghe. Một bà đứng phắt dậy, mặt đỏ gay, tay chỉ vào Phật: “Ông nói gì mà nghe không rõ? Để tôi nói cho mà nghe!” Rồi bà ta bắt đầu thuyết giảng lung tung, lời lẽ lộn xộn. Bà khác cất tiếng hát, giọng the thé, vô hồn. Hát chán, bà lại múa, xiêm y tuột khỏi vai, lả lơi, hở hang. Cả đạo tràng náo loạn. Ma vương, vốn luôn rình rập, thấy tâm các bà sơ hở, liền nhập vào. Các bà bỗng hóa thành những kẻ điên cuồng, chửi bới, phỉ báng Tam Bảo, đập phá đồ đạc, quyết phá tan buổi giảng.

Đức Phật nhìn cảnh tượng hỗn loạn, lòng Ngài không giận, chỉ xót thương. Nhưng ma vương đã lấn tới, không thể dung thứ. Ngài liền thị hiện thần thông: từ sợi lông trắng giữa chặng mày, một luồng hào quang chói lòa phóng ra, bao trùm cả trời đất, khiến không gian tối sầm lại. Các bà kinh hãi, run rẩy. Đức Phật bay lên hư không, hào quang rực rỡ khắp tam thiên đại thiên thế giới, tiếng vang rền như sấm. Ma vương bị uy lực át chế, phải rút lui. Các bà bỗng tỉnh cơn say, tâm trở nên thanh tịnh, nhìn lại cảnh mình vừa gây ra, họ xấu hổ, khóc nức nở. Đức Phật trở về chỗ ngồi, nhẹ nhàng quở dạy: “Có gì mà vui sướng khi đời bị đốt thiêu, bóng tối đang trùm phủ sao không tìm ngọn đèn?”

Từ hôm đó, các bà không bao giờ đụng đến rượu nữa. Họ tinh tấn tu tập, trở thành những tín nữ gương mẫu. Bà Visakha càng thêm tinh tấn, dùng uy tín của mình để khuyên bảo mọi người tránh xa tửu sắc. Câu chuyện về cơn say của các bà được truyền tụng khắp Xá Vệ, như một lời cảnh tỉnh sâu sắc về nhân quả của việc ép người uống rượu và sự nguy hiểm của chất men say.

Ý nghĩa câu chuyện

Câu chuyện dạy chúng ta về luật nhân quả vi tế: điều gì ta mong muốn cho người khác, thì chính ta sẽ nhận lấy điều đó. Những bà vợ rót rượu mời chồng với tâm mong chồng uống, nên quả báo là chính họ trở nên nghiện rượu. Rượu làm tâm trí mê muội, tạo cơ hội cho ma vương và các thế lực xấu lợi dụng, dẫn đến những hành động tổn đức, phá hoại. Vì vậy, Phật dạy phải tỉnh giác, tránh xa rượu và những điều gây say đắm, để tìm về ngọn đèn trí tuệ.

Biên soạn từ pháp thoại của TT. Thích Chân Quang