Truyện số 2442 · 29 tháng 8, 2026
Căn Bệnh Từ Phía Tây
Một người đàn ông Việt Nam kể lại quãng thời gian làm việc tại châu Phi, nơi anh phải đối mặt với lối sống tình dục phóng túng của đồng nghiệp phương Tây, và chỉ có Phật pháp giúp anh giữ mình.
Ánh đèn vàng mờ ảo của quán cà phê vỉa hè Sài Gòn hắt lên khuôn mặt rám nắng của Minh. Đã hơn ba năm anh không gặp Thầy, kể từ khi anh quyết định nhận hợp đồng kỹ sư tại một mỏ dầu ở châu Phi. Giờ đây, ngồi trước Thầy, đôi mắt anh vẫn còn ánh lên một nỗi sợ hãi khó tả, như vừa thoát khỏi một cơn ác mộng dài.
"Con sang con làm ở cái công ty dầu khí bên châu Phi á," anh bắt đầu, giọng trầm xuống. "Mới hỏi anh là đội sống anh nó làm sao?"
Thầy gật đầu, ánh mắt kiên nhẫn chờ đợi.
Minh nuốt khan, bàn tay vô thức siết chặt chiếc cốc. "Anh mới than. Anh nói con nhờ đi nghe pháp, nhờ biết Phật pháp, con biết kềm chế mình chứ đời sống bên nó kinh khủng quá về tình dục."
Minh dừng lại, như đang chìm vào những ký ức kinh hoàng. "Ở đó con làm việc chung với người châu Phi và người Âu Châu, họ sang. Họ cùng làm và cả hai nhóm người đó đều giống nhau về điều đó hết. Họ sống bừa bãi không thể tưởng về tình dục. Họ có chồng có vợ rồi nhưng mà đụng đâu lấy đó, đụng đâu lấy đó, chịu không nổi mà coi bình thường luôn. Thấy cái xã hội như vậy, thác vạn chịu không nổi."
Anh nhìn thẳng vào mắt Thầy, giọng nghẹn lại: "Mà con là người Việt Nam ít ỏi, người Việt Nam mà con là nhờ biết đạo Phật cho nên con ráng giữ mình thôi chứ sống không hợp nổi về cái lối sống của họ."
Thầy im lặng, đôi mắt sâu thẳm như đang nhìn thấy cả một thế giới đang chìm trong hỗn loạn. "Đó là lý do mà Hồi giáo họ căm thù Tây Phương," Thầy nói chậm rãi, "là vì vậy, cái sự bừa bãi. Vì khi mà người ta cái tình dục được thoải mái, nó tan vỡ cơ cấu gia đình, tan vỡ cơ cấu xã hội hết."
Minh gật đầu, bàn tay run run: "Con hiểu rồi. Ở đó, người ta khuyến khích sự phóng túng bằng mọi cách. Những buổi trình diễn thời trang, những ca sĩ nổi tiếng, họ trình diễn thân thể thay vì tài năng. Con thấy những hình ảnh đó tràn ngập, từ quảng cáo đến phim ảnh, và người ta coi đó là bình thường, là tự do."
"Và khi tự do trở thành sự độc hại," Thầy tiếp lời, "nó phá vỡ mọi nền tảng. Gia đình không còn là nơi che chở, cha mẹ không còn quyền dạy con, con cái không cần vâng lời.Xã hội trở thành một đám đông cô đơn, mỗi người chạy theo bản năng."
Minh kể tiếp: "Con có gặp một đôi vợ chồng người Bỉ trên xe đò. Họ không có con, thích sống với nhau thoải mái. Khi con nói về cái đạo hiếu của Đông Phương, ông ấy nói: 'Tôi biết điều đó nhưng mà mọi chuyện đã thay đổi rồi. Không còn cái đó, không còn hay nữa.' Con thất vọng lắm, Thầy ạ."
Thầy thở dài: "Người Âu Châu họ tiến bộ về khoa học kỹ thuật nhưng về văn hóa của họ, họ đang đi xuống và họ tưởng họ hay, họ kéo thế giới đi theo họ. Trong khi cái Nho giáo Đông Phương mình thì dạy cha mẹ phải thương con, phải cứng rắn dạy con, gọi là thương cho roi cho ngọt, ghét cho ngọt cho bùi. Lớn lên gia đình rất là ổn định, rất là nề nếp, người ta nương tựa được với nhau."
Minh nhìn ra đường phố Sài Gòn nhộn nhịp, nơi những hình ảnh phương Tây đang len lỏi vào từng góc nhỏ. "Con hiểu rồi. Sự tự do không có giới hạn sẽ trở thành sự phá hoại. Và con biết mình phải làm gì để giữ gìn cái văn hóa tốt đẹp của dân tộc mình."
Thầy mỉm cười, ánh mắt đầy hy vọng: "Đúng vậy. Mỗi người giữ được mình, mỗi gia đình giữ được nề nếp, xã hội sẽ dần trở lại cân bằng. Đó là trách nhiệm của chúng ta."
Ý nghĩa câu chuyện
Câu chuyện cho thấy sự nguy hiểm của lối sống tự do quá trớn, đặc biệt trong vấn đề tình dục và quan hệ gia đình. Khi bản năng không được kìm chế bằng lý trí và đạo đức, nó sẽ phá vỡ cấu trúc xã hội, làm tan nát gia đình và đẩy con người vào sự hỗn loạn. Ngược lại, nền văn hóa Đông Phương với Nho giáo và Phật giáo mang đến sự trung dung, điềm tĩnh và chuẩn mực, giúp con người biết kìm chế bản năng, duy trì gia đình ổn định và xã hội bền vững. Mỗi người cần nhận ra giá trị của nền văn hóa truyền thống để góp phần xây dựng thế giới hòa bình.
Biên soạn từ pháp thoại của TT. Thích Chân Quang
Chia sẻ & sao chép