Cái Đẹp Và Tội Lỗi

Cô bước vào phòng, mọi ánh mắt đều quay lại. Đẹp. Đó là điều không thể phủ nhận. Mái tóc dài đen mượt, đôi mắt to tròn, nụ cười rạng rỡ. Cô quen với điều đó, và một phần nào đó, cô thấy thích thú.

Nhưng hôm nay, cô chợt thấy bất an khi nhớ đến lời một vị thầy giảng. Thầy nói rằng khi một người nam nhìn thấy người nữ đẹp, hoặc ngược lại, tâm sẽ "động" – thích, mê. Đó là bản năng tự nhiên, nằm trong tế bào, trong gen, trong nội tiết tố.

Phàm phu nuôi cái thích đó bằng cách tìm kiếm những hình ảnh đẹp để ngắm, để tận hưởng cảm giác đó. Nhưng chính vì vậy, không có tình yêu nào thật sự bền vững. Tất cả đều mong manh, dễ vỡ, đầy lừa dối.

Còn bậc thánh thì khác. Thánh nhìn thấy cái đẹp là một sự phiền động, mệt mỏi. Cái gì làm tâm nhúc nhích, đó là điều không tốt. Hạnh phúc thực sự không phải là sự rộn ràng, trào dâng, lãng mạn, xúc động, mà là một nội tâm hư vô tĩnh lặng.

Và điều khiến cô thực sự rùng mình là khi thầy nói về "tội lỗi" của cái đẹp. Một cô gái đi thi hoa hậu, làm cho triệu triệu người động tâm – cô ấy có phúc hay có tội? Câu trả lời là có tội. Chỉ vì sự đẹp đẽ của mình làm động tâm biết bao người, vô tình cô trở thành người có tội.

Cô nhìn vào gương, soi gương mặt mình. Nếu trước đây cô từng ước ao mình đẹp hơn, thì bây giờ, cô muốn từ bỏ ước nguyện đó. Cái đẹp của cô, vô tình, lại là nguyên nhân làm nhiễu loạn tâm hồn bao người.

Cô nhớ đến câu chuyện đời của chính vị thầy đó. Ngày trẻ, thầy cũng từng được một người phụ nữ lớn tuổi "chấm". Sau khi thầy đi tu, người phụ nữ đó không rõ lý do lại tự tử. Dù sự thực chưa được xác minh, nhưng câu chuyện đó luôn ám ảnh thầy, khiến thầy ray rức.

Cô chợt hiểu rằng vẻ đẹp bề mặt, dù là trời ban, cũng mang theo những hệ lụy không ngờ tới. Và hạnh phúc thực sự, theo lời thầy, không phải là sự ngưỡng mộ từ bên ngoài, mà là sự tĩnh lặng, vô ngã ở bên trong.

Từ hôm đó, ánh mắt cô thay đổi. Không còn thích thú khi được ngắm, không còn tự hào vì sự ngưỡng mộ. Cô hướng về sự tĩnh lặng bên trong, từng bước một, cố gắng vượt qua bản năng phàm phu để tiến đến cái nhìn của bậc thánh.

Ý nghĩa câu chuyện

Sắc đẹp và ái dục là bản năng mạnh mẽ của phàm phu, chi phối cả kiếp người, đem đến nhiều nước mắt hơn là hạnh phúc. Bậc thánh nhận ra rằng cái đẹp bên ngoài là nguyên nhân làm động tâm, phiền nhiễu bao người, và hạnh phúc thực sự nằm ở sự tĩnh lặng nội tâm, không bị chi phối bởi cảm xúc trào dâng. Nhận ra điều này giúp ta sống tỉnh thức hơn, hướng đến sự bình an thật sự.

Biên soạn từ pháp thoại của TT. Thích Chân Quang