Ánh sáng cuối đời

Trong một ngôi nhà giàu có nhưng lạnh lẽo, chàng thanh niên trẻ tuổi đang nằm trên chiếc giường kê ngoài sân. Cậu bị bệnh nặng, thân thể gầy gò, hơi thở yếu ớt. Cha cậu, một trưởng giả giàu có nhưng cực kỳ hà tiện, không chịu tốn tiền mời thầy thuốc. Ông chỉ hy vọng có ai đó đi ngang thấy thương tình mà chữa giúp. Cậu nằm quay mặt vào trong, lòng đầy tủi thân: "Cha giàu có vậy mà không lo chữa bệnh cho mình, chỉ nghĩ đến tiền bạc."

Buổi sáng hôm ấy, Đức Phật thức dậy từ rất sớm, ngồi thiền định và dùng Phật nhãn quan sát thế gian. Ngài thấy một thanh niên có duyên lành với mình, đang hấp hối. Ngài liền ôm bát, đi về hướng nhà của chàng trai. Khi đến nơi, Đức Phật đứng từ xa, phóng hào quang sáng rực. Chàng thanh niên đang nằm quay mặt vào trong, bỗng cảm thấy một luồng ánh sáng ấm áp chiếu từ sau lưng. Cậu khó khăn lật người lại, mở đôi mắt mệt mỏi.

Trước mắt cậu, một hình ảnh tuyệt đẹp hiện ra. Đức Phật đang từ từ đi tới, dáng đi uy nghi, trầm hùng mà nhẹ nhàng như một con voi chúa đi trên mây. Ánh sáng từ thân Ngài tỏa ra như ngàn mặt trời, rực rỡ và ấm áp. Theo sau là các vị tỳ kheo đoan nghiêm, uy đức. Chàng thanh niên chưa từng thấy ai đẹp đẽ và từ bi đến vậy. Trong lòng cậu dâng lên một cảm xúc mãnh liệt, một lòng tôn kính tuyệt đối. Cậu thì thầm trong tâm: "Con xin dâng lên Ngài lòng tôn kính trọn vẹn của con."

Vừa khởi được tâm niệm ấy, cậu liền trút hơi thở cuối cùng, nhẹ nhàng ra đi. Linh hồn cậu, nhờ phước báu của lòng tôn kính tuyệt đối ấy, được sinh lên cõi trời ngay lập tức. Khi người cha trở ra sân, thấy con đã chết, ông gào khóc thảm thiết. Nhưng chỉ một lát sau, ông chợt nhớ phải tốn tiền mua quan tài, liền lau nước mắt, bắt đầu tính toán làm sao cho rẻ nhất. Vị thiên tử mới sinh, nhìn xuống thấy cảnh đó, thương cha mình vẫn còn tâm bỏn xẻn, bèn hiện xuống khuyên ông nên khởi tâm lành. Ông ta ngạc nhiên hỏi: "Làm sao con có thể sinh lên cõi trời?" Vị thiên tử đáp: "Chỉ nhờ lòng tôn kính Đức Phật tuyệt đối trong giây phút cuối cùng của cuộc đời."

Các vị tỳ kheo nghe câu chuyện, về hỏi Đức Phật. Đức Phật xác nhận: "Đúng vậy, người thanh niên ấy chưa làm được nhiều việc phước, nhưng nhờ tâm tôn kính tuyệt đối khi lâm chung, đã được sinh lên cõi trời." Nhân đó, Đức Phật dạy: "Tâm dẫn đầu các pháp, tâm là chủ tạo tác. Nếu nói hay hành động với tâm hồn thanh tịnh, hạnh phúc sẽ theo ta như bóng không rời hình."

Ý nghĩa câu chuyện

TT. Thích Chân Quang muốn nhấn mạnh: Một tâm niệm thanh tịnh, dù chỉ trong khoảnh khắc, cũng có thể tạo ra phước báu lớn lao, dẫn đến cảnh giới an lành. Ngược lại, tâm ô nhiễm sẽ dẫn đến khổ đau. Vì vậy, hãy luôn nuôi dưỡng tâm tôn kính Phật, tâm từ bi, để mọi hành động và lời nói đều xuất phát từ tâm thanh tịnh, mang lại hạnh phúc cho mình và cho người.

Biên soạn từ pháp thoại của TT. Thích Chân Quang