Bảy lần xuất gia: Nhân quả từ một lời đồng tình

Có một người nông dân nọ, một hôm đi tìm con bò bị lạc. Mệt lả và đói bụng, anh bước vào một tịnh xá. Lúc đó các tỳ kheo đang thọ trai, thấy anh liền chia sẻ phần ăn dự phòng. Ngạc nhiên trước cuộc sống an nhiên của người tu sĩ, anh xin xuất gia. Nhưng rồi anh nhớ vợ, nhớ nhà, lại hoàn tục. Cứ thế, anh đi ra, đi vào, bảy lần. Lần thứ bảy, anh quyết tâm tu và chứng quả A La Hán.

Vì sao tâm không kiên cố?

Kinh Pháp Cú bài giảng hôm nay mở đầu bằng câu: “Ai có tâm bất an, chẳng hiểu chân diệu pháp, tính tâm không kiên cố, trí tuệ khó viên thành.” Chúng ta thấy người nông dân này chính là hiện thân của tâm bất an. Ở chùa thì nhớ nhà, về nhà lại nhớ chùa. Nhưng sự thật, anh có thiện căn từ nhiều đời. Các vị tỳ kheo đã nhận anh mà không hề hỏi kỹ, bởi họ thương anh. Đó là lòng từ bi, nhưng cũng là sự dễ dãi. May thay, anh là người có duyên đắc đạo. Nếu không, chuyện này sẽ khiến Phật pháp mất uy tín.

Một lời đồng tình, quả báo nhiều kiếp

Phật kể lại nhân duyên xưa. Kiếp trước, vị nông dân từng là người xuất gia. Lúc đó, có một huynh đệ đồng đạo muốn hoàn tục. Anh ta nói: “Ừ, thôi anh về đi.” Chính lời đồng tình đó đã tạo thành nghiệp, khiến anh phải hoàn tục đến sáu bảy lần trong đời này.

“Chính vì cái ý niệm đồng tình cho nên ở trong đạo khi hiểu nhân quả ta dè giặt mọi điều.”

Bài học rất rõ: Nếu ta ủng hộ, khuyến khích ai đó làm điều tốt, ta sẽ có phước. Ngược lại, nếu ta đồng tình với việc xấu, ta sẽ vướng quả báo. Trong đời sống, khi ai muốn đi tu, hãy tạo điều kiện. Nhưng khi ai muốn làm điều sai, hãy khéo léo ngăn cản. Đó là nguyên tắc của người hiểu đạo.

Nhớ chùa, nhớ nhà: Nợ duyên hay nghiệp?

Vì sao anh nông dân ở chùa lại nhớ nhà? Vì có thương, có duyên nợ. Về nhà lại nhớ chùa, vì cũng có duyên nợ với đạo. Cái thương, cái nhớ ấy không phải là tình cảm thật sự, mà là nghiệp thúc đẩy.

“Cái thương cái nhớ là duyên là nợ mà cũng là nghiệp.”
“Nhiều khi thương mà cảm thấy gần như chết được. Nhưng đó là ảo tưởng, không phải thật đâu.”

Có những người yêu nhau say đắm, nhưng khi ở chung chỉ làm khổ nhau. Đó là vì họ phải trả nghiệp. Tình yêu có thể là mồi bẫy. Người trí nhận ra điều đó và cẩn thận để không bị vướng bẫy.

Bớt tin vào ý nghĩ, thực hành thiền định

Nghiệp tạo ra tâm trạng, ý muốn, suy nghĩ của ta. Nếu ta tin chắc vào ý nghĩ nào là chân lý, ta chưa hiểu đạo. Vì vậy, ta phải bớt tin vào ý nghĩ của mình.

“Ta bớt tin những ý nghĩ của mình giùm. Đó là phương pháp tu.”

Muốn có trí tuệ, tâm phải thanh tịnh. Muốn tâm thanh tịnh, phải ngồi thiền. Ngồi thiền không bao giờ dễ. Nhưng đó là cánh cửa đi tới. Đức Phật suốt đời vẫn ngồi thiền để làm gương. Là đệ tử Phật, dù tại gia, ta cũng phải tập thiền mỗi ngày. Tương lai nhân loại sẽ bắt buộc phải tu thiền. Hãy bắt đầu từ hôm nay.

Kết: Tinh tấn để không trôi lăn

Câu chuyện bảy lần xuất gia nhắc chúng ta rằng tu hành không dễ. Nhưng nếu không tinh tấn, ta sẽ trải qua nhiều kiếp lăn trôi. Hãy thực hành ngay: mỗi sáng ngồi thiền mười lăm phút, hoặc tham gia một khóa tu tại chùa. Đó là bước đầu để tìm thấy sự an lạc và giải thoát.