Vì sao tụng 3000 bộ Kinh Pháp Hoa vẫn bị Lục Tổ quở? – Bài học về sự tu đúng nghĩa

Nghe kể rằng có một vị tăng tụng được 3.000 bộ Kinh Pháp Hoa, khi đến tham vấn Lục Tổ Huệ Năng, vị ấy khởi tâm ngã mạn, cho mình có công đức lớn. Lục Tổ chỉ nhìn một cái là biết liền, bèn quở: "Nếu còn chấp vào tướng công đức, thì chưa thấu nghĩa Pháp Hoa." Câu chuyện ấy khiến ta tự hỏi: Vậy tu theo Kinh Pháp Hoa thật sự là thế nào? Có phải cứ đọc tụng cho nhiều là đạt? Hãy cùng nghe TT. Thích Chân Quang khai thị qua bài giảng phẩm Pháp sư công đức.

1. "Pháp Hoa không phải là tờ giấy, mà là cách ta sống"

TT. Thích Chân Quang nhấn mạnh rằng khi đã thấu đạt nghĩa Kinh Pháp Hoa, người tu không còn chấp vào hai chữ "Pháp Hoa" đó nữa. Bởi vì Pháp Hoa là lẽ phải, là chân lý, mà chân lý thì không có tên. Ngài nói:

"Thấu được nghĩa Pháp Hoa rồi thì người đó trở nên kính đáo khiêm hạ. Bất cứ điều gì mình làm mà đúng với đạo lý thì đó là Pháp Hoa."

Vậy nếu ta mỗi tối tụng kinh, nhưng sáng hôm sau vẫn sân si, cãi vã với người nhà, thì chưa phải là tu Pháp Hoa. Đã có người tụng hàng trăm bộ, nhưng gặp chuyện nhỏ cũng mất bình tĩnh. Ngược lại, có người không mở miệng nói pháp, chỉ bước đi điểm đạm, ung dung, tự nhiên người đối diện cũng được an yên. Đó mới là nơi Pháp Hoa hiển hiện.

2. "Thân thanh tịnh và ý căn thanh tịnh: Hai tầng nghĩa của sự chứng ngộ"

Trong phẩm này, Đức Phật dạy về việc được thân thanh tịnh như lưu ly. TT. Chân Quang gợi mở hai tầng nghĩa:

Tầng thứ nhất: Do công đức lành, người tu có thân tướng trang nghiêm, da sáng bóng, hào quang tỏa ra. Đây là biểu hiện bên ngoài của người nhiều phước.

Tầng thứ hai: Khi tu sâu, người đó tự thấy thân mình rỗng suốt, không còn cảm giác nặng nề của thân xác. Đi đứng chỉ thấy một cái tâm thanh tịnh, không hình không tướng. Ngài mô tả:

"Đi tới đi lui thấy không có thân, chỉ một cái tâm không hình không tướng rỗng suốt thôi. Đây là cảnh giới của người tu chứng ở bước đầu."

Người ngồi thiền đạt định nhẹ cũng có thể thấy thân biến mất, tâm mở ra vô biên. Khi đó, có khi ngồi một chỗ mà thấy xuyên tường, thấy cảnh xa – đó là thần nhãn, một phần của sự chứng đắc. Nhưng ngài cũng lưu ý: "Nếu nói nhiều quá thì nó giống như tiết lộ điều bí mật, nên để ai tu đến thì biết thôi."

Còn về ý căn thanh tịnh, người đạt được thì đọc một câu kệ liền thấu suốt vô lượng nghĩa. Ví như ngài Trí Khải giảng một chữ "Diệu" trong Kinh Pháp Hoa mất ba tháng mà chưa hết nghĩa. Cũng có người nhìn thấy người khác lần đầu là đoán được bản chất. Đó là sự nhạy bén của tâm, gần như tha tâm thông nhưng không phải thần thông. Ngài nói:

"Một câu kệ mà thấu suốt vô lượng vô biên nghĩa. Tùy trình độ tu chứng mà hiểu nghĩa khác nhau."

3. "Làm phước có đạo lý và làm phước không đạo lý"

Có người đi chùa cúng tiền, xin trúng số. Có người quyên góp từ thiện, nhưng lòng lạnh như băng. Đâu là khác biệt? TT. Chân Quang chỉ rõ: Người làm phước không đạo lý là vì muốn nhận quả báo cho mình. Người có đạo lý làm phước thuần vì lòng thương, không mong gì về sau. Ngài dạy:

"Chính vì chúng ta không hề biết kiếp trước kiếp sau của mình mà khi thấy người khác khổ chúng ta động lòng trắc ẩn thương xót mà giúp người ta – đó mới là lòng thương yêu thật sự."

Nếu biết trước kiếp trước mình từng làm gì, có thể ta chỉ bố thí vì tính toán, chứ không phải vì từ bi. Vì vậy, sự không biết ấy lại là điều kiện để phát khởi tâm Bồ đề chân thật. Khi ta nghe tin đồng bào gặp lũ lụt, ta hình dung đêm tối lạnh lẽo, những đứa trẻ co ro. Nếu lòng ta xao xuyến, đứng ngồi không yên, thì biết rằng đạo đã bắt đầu thấm vào ta.

4. "Nhận diện chân sư và tà sư"

Trong thời mạt pháp, nhiều kẻ mạo danh tu hành dùng phép thuật để mê hoặc quần sinh. Làm sao phân biệt? TT. Chân Quang đưa ra tiêu chuẩn rất rõ:

• Chân sư: luôn kính đáo, không khoe khoang, không nhận mình linh thiêng. Khi người khác được phước, họ nói: "Đó là do công tu hành của con, thầy không có công đức gì."
• Tà sư: thường khoe phép lạ, hứa ban phước, bắt người theo mình để được may mắn. Họ lợi dụng sự thiếu hiểu biết của chúng sinh.

Ngài ví chân sư như cây đại thọ có bóng mát trùm, người đến tự nhiên được an vui, nhưng người đó không hề nói: "Ta làm phép cho con." Cái oai đức của một vị thầy giỏi là ở sự khiêm hạ, không tự nhận là quan trọng.

5. "Sống Pháp Hoa mỗi ngày: Từ lo cho mình đến lo cho người"

Tu Pháp Hoa không phải là chuyện trên tòa giảng, mà là quá trình chuyển hóa từ cái ngã sang cái tha. Lúc đầu, ta lo cho bản thân; rồi lo cho gia đình; sau mở rộng đến hàng xóm, láng giềng, và cuối cùng là lo cho nhân loại. Khi nghe một trận thiên tai, ta không còn thờ ơ, mà lòng rây rứt không yên. Đó chính là dấu hiệu của sự trưởng thành trong đạo. Thầy dạy:

"Chừng nào quý Phật tử cảm thấy mình sống không lo cho mình nữa mà chỉ nghĩ đến mọi người chung quanh thôi, bắt đầu mình từ đó là mình có được đạo lý để sống."

Khi đó, mỗi bước đi, mỗi hơi thở, mỗi lời nói đều là Pháp Hoa. Bởi vì Pháp Hoa không còn là một quyển sách, mà là chính cuộc đời ta.

Hôm nay, hãy bắt đầu thực hành: thử buông bỏ một chút cái tôi, thử cảm nhận nỗi khổ của một người xung quanh, thử làm một việc thiện vô điều kiện. Đó chính là tu Kinh Pháp Hoa.