Sống Hướng Thượng: Đừng Vội Rời Xa, Hãy Ở Lại Để Thương Người

Có một vị hòa thượng nọ, khi một Phật tử giàu có dâng cúng 100 lạng vàng nhưng lại nói một lời thiếu kính trọng, ngài liền gạt cả mâm vàng xuống đất, trả lại hết. Người quanh năm sống trong chùa vách lá ấy nói rằng: “Người không cần tiền, chỉ cần cái đạo.” Câu chuyện ấy khiến ta nhớ mãi về một bậc chân tu…

Hướng thượng là gì?

Chúng ta ai cũng sống, nhưng sống sao cho đúng, cho đẹp để khi không còn sống nữa mà niềm vui vẫn tiếp tục? Thầy Thích Chân Quang dạy rằng: “Sống hướng thượng không phải để sinh lên cõi cao mà để cho tâm hồn mình không còn nhơ bẩn.” Hướng thượng không phải là tham vọng đòi lên cao, không phải là nóng lòng muốn rời bỏ cõi đời này. Người hướng thượng thật sự lại là người nặng lòng với cuộc đời, vì biết cuộc đời còn nhiều khổ đau, mà còn nhiều người cần được nâng đỡ.

Vì sao người hướng thượng không vội ra đi?

Thầy kể về một vị thiền sư lừng lẫy nhận một người xa lạ làm con ngay khi vừa gặp mặt, vì nhìn thấy tâm đạo của người ấy. Điều đó cho thấy, khi ta sống tốt, sống cao thượng, thì chư thiên và chư thánh cũng coi ta như người thân. Vậy mà một người sống hướng thượng lại không vội vã lên cõi trên. Thầy nói:

“Cái người hướng thượng không có sốt ruột sinh về cõi cao... vì có tâm yêu thương chúng sinh... biết rằng cõi này còn rất nhiều đau khổ... muốn làm lây lan cái tốt.”

Mỗi chúng ta, khi đã tìm được lối đi đúng, lại mong muốn ai cũng được như mình. Nỡ nào bỏ đi sớm khi còn nhiều người cần mình?

Cúi đầu xuống để được nâng lên

Thế giới này tôn thờ sự mạnh mẽ, nổi trội. Nhưng Phật pháp lại dạy điều ngược lại. Thầy Thích Chân Quang nói:

“Cúi đầu xuống thì đó chính là cuộc sống hướng thượng. Còn ngẩng đầu lên nhìn đời cái người đó chết rớt xuống.”

Người càng khiêm hạ, càng thấy mình nhỏ bé, lại càng tôn trọng mọi người và càng dễ tiến bước trên đường đạo. Còn kẻ ngang tàng, bướng bỉnh, tin rằng “mạnh được yếu thua” thì chính là người mang tà kiến, sớm muộn cũng chịu khổ đau thê thảm.

Kiếp người mong manh – Đừng để tuột mất

Thầy nhắc nhở: “Mình làm người rồi mình cứ nhơn nhơ tự đắc mất thân người không ai hay.” Kiếp người rất mong manh, như cơn bão Hải Yến từng quét tan một thành phố Philippines. Có người chết đọa làm heo chỉ sau một thời gian ngắn, vì nghiệp quá nặng. Nên ta phải biết sợ, để mà tu. Không phải sợ để rồi bi quan, mà sợ để mà sống cẩn trọng, quay về nương tựa Phật pháp.

Tránh xa tà kiến, sống với chánh kiến

Thầy cảnh giác về một quan điểm rất nguy hiểm: phủ nhận sự thật, phủ nhận cái khổ. Nếu ai nói “tất cả là không, không khổ, không nghiệp” thì người đó đã rơi vào tà kiến, đọa lạc liền. Vì vậy cái khổ là có thật, và sự giải thoát chỉ đến khi ta can đảm nhìn vào khổ đau để tu tập. Người hiểu điều này sẽ sống khiêm hạ và biết thương yêu.

Lời thầy giản dị nhưng sâu sắc. Giữa cuộc đời nhiều bộn bề, hãy thử một lần lắng lại, tự hỏi: “Mình sống trên đời này để làm gì?” Và rồi chọn cách sống hướng thượng – sống khiêm nhường, biết yêu thương, và ở lại để thế giới này đỡ khổ hơn. Đó chính là con đường đi lên.