Hạnh phúc thật sự nằm ở hai yếu tố này: Phước đức và quan niệm sống

Chiều nay, trong lúc dùng cơm, TT. Thích Chân Quang nhận được tin một người bạn học cũ vừa đột quỵ qua đời. Hơn ba mươi năm trước, anh là một tay trống giỏi trong đội văn nghệ của trường, hiền lành, vui vẻ. Nhưng khi gặp lại, thầy nhận ra anh chưa từng làm được việc gì phúc đức lớn lao, chỉ lo cơm áo gạo tiền cho bản thân. Và rồi đột quỵ đến, anh ra đi như một cơn gió. Thầy trầm ngâm: "Cái sống trên cuộc đời của chúng ta vậy. Cái quan trọng nhất là cái phúc đức. Phúc đức lại là cái gia tài chính của ta chứ còn mọi cái khác không có gì quan trọng."

Phước đức: Gia tài quý giá nhất

Phước đức không phải là một thứ gì đó mơ hồ, xa vời. Đó là nền tảng để chúng ta đặt chân vào đời. Có phước, có đức thì có tất cả. Không phước, không đức thì mất tất cả. Nhưng phước đức đến từ đâu? Theo lời thầy, từ quá khứ - có thể là kiếp này, hoặc nhiều kiếp trước. Khi chúng ta từng sẵn lòng giúp đỡ người khác, sửa con đường hư, tặng một bộ đồ đẹp cho đứa bé, giúp bạn sửa lại nhà... Tất cả những việc làm ấy, nhỏ hay lớn, đều kết thành phước báu. Đến kiếp này, tự nhiên mọi ước muốn chính đáng đều được như ý.

"Muốn cái gì thì được như ý... đó là do đời trước phước rất là nhiều. Cái phước đời trước thế nào mà đời này cầu mong điều gì thì đều được sở nguyện như ý."

Người ta hay nói "không có gì ngẫu nhiên trên cuộc đời". Thầy khẳng định điều đó: "Tất cả đều có nguyên nhân. Mà có cái nguyên nhân ta không biết. Có cái nguyên nhân ta biết." Chính vì không nhìn thấy nhân quả, con người tham vọng, đặt ra những mục tiêu không có nền móng phước đức. Họ nghĩ "ổng làm được, tôi làm được", nhưng thử ra thì "làm chết liền". Vì sao? Vì thiếu phước. Người giàu thật sự không phải nhờ trúng vé số hay ăn cướp, mà nhờ tạo ra giá trị cho xã hội. Đồng tiền của họ ứng với sự cống hiến.

Hạnh phúc đến từ quan niệm sống đúng

Bên cạnh phước đức, yếu tố thứ hai mà thầy nhấn mạnh là quan niệm sống. Rất nhiều người đạt được ước muốn rồi mới phát hiện đó là đau khổ. Như cặp đôi Hollywood ai cũng ngưỡng mộ, cuối cùng cũng ly dị, kiện tụng. Như ông nông dân mơ đến việc được đền bù đất, có nhiều tiền, nhưng năm năm sau vẫn mặc quần đùi áo rách, nhưng đất không còn, vợ đã bỏ đi, bồ nhí cũng bỏ, con ghét bố. Tiền không ngờ lại là họa. Vì sao? Vì không đủ trí tuệ để giữ nó, không đủ phước để hưởng nó bền vững.

Vậy cái gì mới thật sự là hạnh phúc? Thầy nói: "Hạnh phúc nằm ở hai lý do. Một là phước quá khứ của ta lớn hay nhỏ. Hai là cái quan niệm sống của ta." Quan niệm sống đúng, tóm gọn lại, chỉ là một câu:

"Không xem mình là quan trọng. Chỉ vậy thôi. Bỗng nhiên hạnh phúc tràn đầy."

Không xem mình là quan trọng, nghĩa là khi nghèo, ta không xem cái nghèo là khổ, không cần so sánh với người giàu. Khi giàu, ta không xem cái giàu là đáng tự hào, không thấy mình hơn ai. Khi bị người ta chửi mắng, nhục mạ, ta không tự ái, không phản ứng dữ dội, không đánh nhau mà có thể mỉm cười. Và chính thái độ đó mang lại bình an.

Thầy còn kể một ví dụ thú vị: khi người ta chửi mình "sao chị giống con chó quá", người biết đạo sẽ gãi đầu, nói "ờ em..." chứ không nổi giận. Có thể đạt được mức độ đó, ta đã bớt đau khổ rất nhiều.

Thực hành để có phước và an vui

Hai yếu tố tưởng chừng đơn giản nhưng cần cả một đời để thực hành. Hãy bắt đầu bằng việc gieo trồng phước đức một cách tự nhiên, như người quen tay giúp người, không cần đợi kêu gọi. Và hãy mỗi ngày xem lại chính mình: ta có đang quá xem mình là quan trọng? Ta có đang đặt ước muốn, tham vọng lên trên phước đức? Hạnh phúc không phải là một đích đến, mà là một cách sống - một cách sống bằng phước đức và một tâm hồn khiêm hạ, bình thản.

• Mỗi ngày, làm một việc giúp đỡ ai đó mà không cần được đáp trả.
• Khi bị xúc phạm, tập mỉm cười và nhớ rằng mình không quan trọng.
• Khi giàu hay nghèo, đều đối xử với mọi người bằng sự thân ái, bình đẳng.

Cuộc đời ngắn ngủi. Đừng để đến khi nhìn lại, ta thấy mình chỉ lo cơm áo gạo tiền mà quên mất điều quan trọng nhất: phước đức và sự bình an. Hôm nay, ta có thể bắt đầu.